Lange peper

Lange peper (Piper cubeba) wordt ook wel de cubebpeper genoemd. Het was gedurende de Middeleeuwen de meest toegepaste pepersoort in Europa. Hoewel de zwarte peper (Piper nigrum) al in de Romeinse tijd bekend was, verdrong hij de lange peper pas definitief in de 18de eeuw. De Koning van Portugal verbood namelijk in 1640 de handel in lange pepers omdat hij met zwarte peper nog meer winst kon maken. Tegenwoordig wordt deze specerij vooral medicinaal toegepast in diens 'thuislanden'.
De lange peper is inheems op de de Indonesische eilanden Borneo, Java, Celebes en Sumatra, maar wordt ook op bescheiden schaal geteeld op Maleisië en Sri Lanka. In het verleden werden de pepers in het oerwoud geplukt. Vervolgens werden ze dan door Chinese handelaren overgebracht naar China. Via de beroemde Zijderoute bereikte de lange peper uiteindelijk na een lange reis het Middellandse Zeegebied. Geen wonder dat de prijzen behoorlijk hoog waren.

De besjes worden geoogst voordat ze rijp zijn. Dan worden ze zorgvuldig gedroogd in de zon. Doordat men de steeltjes aan de gedroogd besjes laat zitten wordt deze specerij in het Engels soms ook tailed pepper ('peper met een staart') genoemd. De kleur variëert van grijsbruin tot zwart. Het zaadje is hard, wit van kleur en olie-achtig. De geur van de lange peper wordt beschreven als als aangenaam en aromatisch. De smaak is scherp, zurig, ietwat bitter en lang aanhoudend. Deze specerij wordt op precies dezelfde wijze in gerechten toegepast als zijn broertje, de zwarte peper.

Het eerste deel van de wetenschappelijke naam, Piper, is via het Grieks en het Perzisch terug te voeren op een oeroud woord uit het Sanskriet, pippali betekende ‘lange peper’. Het tweede deel, cubeba, is de Latijnse vorm van het Arabische كَبَابَه (kabābah) en daar loopt het spoor bij iedereen dood. In het Javaans wordt deze pepersoort echter kukumus genoemd. De door mij geraadpleegde taalkundige (@siwaratrikalpa) meent dat kabābah een zeer ongebruikelijke mutatie is van het woord kukumus.

In diverse vormen van volksgeneeskunst werden de effecten van het consumeren van lange pepers aanbevolen. Het zal de wat nadenkende mens niet verbazen dat na wetenschappelijk onderzoek weinig overbleef van die veronderstelde effectiviteit. Toch hadden de aanwezige etherische oliën wel degelijk enig nut: rond 1815 bestonden diverse tincturen en pastilles waarin oleum cubebae ('cubebolie') was verwerkt. Het zou werken teggen urineweginfecties. keelklachten en bronchitis. Dat kan kloppen, want die etherische oliën had inderdaad een ontsmettende en antibacteriële werking.

Modern wetenschappelijk onderzoek richt zich op de mogelijke effecten die stofjes in de lange peper kunnen hebben op de gevolgen van de Ziekte van Alzheimer.

Geen opmerkingen:

Een reactie posten